Phong thái của một người hiện ra trước cả khi họ mở miệng: dáng đứng thẳng mà thả lỏng, bước đi không vội vã, giọng nói vừa đủ nghe và chậm rãi, ánh mắt chú tâm vào người đối diện, và sự đúng giờ. Tất cả đều là những thói quen luyện được, không cần tới tiền bạc.
Chào bạn, đây là Giới Thượng Lưu. Tập cuối của chuỗi bài về phong thái này nói về những thứ rất nhỏ mà ai cũng nhìn thấy. Có những người bước vào phòng mà cả phòng tự nhiên chú ý, không phải vì họ ăn mặc lộng lẫy, mà vì cách họ đứng, cách họ nói. Mình cùng tìm hiểu điều ấy đến từ đâu.
Dáng đứng: thẳng mà không cứng
Dáng đứng là thứ người khác thấy đầu tiên. Đứng thẳng không có nghĩa là đứng nghiêm như người lính, mà là đầu ngẩng vừa phải, vai mở ra và thả xuống, ngực không ưỡn quá, hai chân đặt vững. Một hình dung dễ nhớ là có một sợi dây vô hình kéo nhẹ đỉnh đầu bạn lên trên.
Thói quen cúi xuống điện thoại cả ngày làm nhiều người có dáng vai khom, cổ đưa về trước. Dáng ấy khiến ta trông mệt mỏi và thiếu tự tin, dù trong lòng không phải vậy. Chỉ cần mỗi giờ tự nhắc mình mở vai, nâng điện thoại lên ngang tầm mắt, dáng đứng sẽ dần thay đổi.
Khi ngồi, ngồi sâu vào ghế, lưng thẳng, không vắt vẻo, không rung chân. Ở nơi trang trọng, tránh khoanh tay trước ngực, vì cử chỉ ấy dễ bị hiểu là khép mình hay phòng thủ.
Những môn như bơi, yoga, khiêu vũ, võ thuật đều giúp cải thiện dáng người. Nhiều gia đình nề nếp cho con học khiêu vũ hay múa không phải để biểu diễn, mà để con có dáng đi đẹp.
Bước đi không vội vã
Đúng vậy, cách đi cũng kể nhiều về một người. Bước đi vội vã, hối hả, va người khác thường cho thấy một người luôn bị thời gian đuổi theo. Bước đi thong thả, đều, vững cho thấy một người làm chủ thời gian của mình.
Bí quyết của bước đi đẹp là không vội. Đó cũng là lý do sự đúng giờ quan trọng: người đi sớm có thể bước chậm, người đi muộn phải chạy.
Khi bước vào một căn phòng, người có phong thái thường dừng lại một nhịp ở cửa, nhìn quanh, rồi mới bước vào. Nhịp dừng ấy cho họ thời gian định hướng và cho người trong phòng thời gian nhận ra họ. Lao vào ngay thường trông lúng túng.
Ở nơi đông người, đi bên phải, nhường lối cho người lớn tuổi, người bế trẻ, giữ cửa cho người phía sau. Những cử chỉ ấy là phong thái trong hành động.
Giọng nói: chậm hơn và nhỏ hơn
Nói thêm về giọng nói, vì đây là thứ nhiều người ít để ý nhất ở chính mình. Người có phong thái thường nói chậm hơn và nhỏ hơn mức trung bình một chút. Nói chậm cho thấy mình đã nghĩ trước khi nói, nói vừa đủ nghe buộc người khác phải chú ý lắng nghe.
Ở nơi công cộng như nhà hàng, máy bay, thang máy, giọng nói to là một trong những điều làm người xung quanh khó chịu nhất. Người sành tự điều chỉnh âm lượng theo không gian: đủ để người cùng bàn nghe, không để bàn bên cạnh nghe.
Nói điện thoại nơi đông người cũng vậy. Nếu cuộc gọi dài hoặc riêng tư, bước ra chỗ vắng. Không bật loa ngoài, không xem video có tiếng ở nơi công cộng mà không dùng tai nghe.
Một mẹo luyện giọng là ghi âm chính mình khi nói chuyện bình thường rồi nghe lại. Nhiều người bất ngờ vì mình nói nhanh và to hơn mình tưởng. Chỉ cần biết, bạn sẽ tự điều chỉnh dần.
Ánh mắt và sự chú tâm
Đúng là trong thời điện thoại, sự chú tâm trở thành thứ xa xỉ. Khi ai đó nói chuyện với bạn, nhìn vào họ, đặt điện thoại xuống, úp màn hình hay cất đi. Không có gì khiến người đối diện cảm thấy mình không quan trọng bằng việc bạn liếc điện thoại khi họ đang nói.
Ánh mắt nên tự nhiên, không nhìn chằm chằm, cũng không né tránh. Ở văn hoá Việt, với người lớn tuổi, ánh mắt có phần nhẹ nhàng, kính trọng hơn, nhưng vẫn cần cho thấy mình đang lắng nghe.
Lắng nghe trọn vẹn, không chuẩn bị câu trả lời khi người kia còn đang nói, không cắt ngang. Gật đầu nhẹ, hỏi lại một chi tiết. Người có phong thái làm cho người khác cảm thấy mình là người quan trọng nhất trong phòng lúc ấy.
Có người kể rằng điều họ nhớ nhất khi gặp một người rất có địa vị là cảm giác được lắng nghe hoàn toàn trong vài phút ngắn ngủi. Đó là sức mạnh của sự chú tâm.
Đúng giờ là phép lịch sự của người có phong thái
Còn sự đúng giờ, có lẽ là thói quen giản dị nhất mà nói lên nhiều nhất. Người ta thường nhắc câu nói được gán cho một vị vua Pháp rằng đúng giờ là phép lịch sự của các bậc vương giả. Dù ai nói, ý của nó vẫn đúng: đến đúng giờ là tôn trọng thời gian của người khác.
Đến muộn là bắt người khác chờ, tức là ngầm nói thời gian của mình quý hơn của họ. Người có địa vị thật sự thường rất đúng giờ, vì họ hiểu giá trị của thời gian và tôn trọng người đang đợi.
Để đúng giờ, hãy tính thêm thời gian dự phòng cho kẹt xe, tìm chỗ đỗ, tìm đường. Đến sớm vài phút ở cuộc hẹn công việc cho bạn thời gian bình tĩnh lại, xem lại ghi chú. Riêng với tiệc tại nhà, như mình từng nói, đúng giờ hoặc trễ vài phút là đẹp nhất.
Ngày mai, bạn thử chọn một thói quen trong số những điều vừa nói: mở vai khi đứng, nói chậm hơn, úp điện thoại khi trò chuyện, hay đến sớm năm phút. Chỉ một thôi, giữ trong một tháng. Phong thái được xây từ những viên gạch nhỏ như vậy.
Câu hỏi thường gặp
Phong thái có phải bẩm sinh không?
Một phần tính cách là bẩm sinh, nhưng phong thái chủ yếu là thói quen được luyện tập: dáng đứng, giọng nói, cách lắng nghe, sự đúng giờ. Ai cũng có thể cải thiện qua thời gian.
Người nhút nhát có thể có phong thái không?
Hoàn toàn có. Phong thái không phải là nói nhiều hay nổi bật, mà là sự điềm tĩnh và chú tâm. Nhiều người nhút nhát lại có phong thái rất cuốn hút vì họ biết lắng nghe.
Lỡ đến muộn thì xử lý thế nào cho lịch sự?
Báo trước ngay khi biết mình sẽ muộn, kèm thời gian dự kiến. Khi đến, xin lỗi ngắn gọn, không kể lể lý do dài dòng, rồi tham gia vào câu chuyện một cách nhẹ nhàng.
Có cách nào luyện giọng nói trầm ấm hơn không?
Thở bằng bụng, nói chậm, thả lỏng cổ và vai giúp giọng tự nhiên trầm và vững hơn. Đọc to sách mỗi ngày vài phút hoặc học với người dạy giọng nói là cách luyện hiệu quả.
Dùng điện thoại trong bữa ăn có bất lịch sự không?
Trong bữa ăn cùng người khác, nên cất điện thoại và để chế độ im lặng. Nếu đang chờ một cuộc gọi quan trọng, hãy báo trước với mọi người và xin phép bước ra ngoài khi nghe.
